وبسایت خبری-تحلیلی آکسیوس به نقل از یک مقام آمریکایی و دو منبع آگاه گزارش داده است که دولت دونالد ترامپ از ایران میخواهد هرگونه توافق هستهای آینده، بهصورت دائمی و بدون محدودیت زمانی اجرا شود. بر اساس این گزارش، استیو ویتکاف فرستاده ویژه کاخ سفید در امور خاورمیانه، این موضع را سهشنبه گذشته در نشستی خصوصی مطرح کرده است. این اظهارات دو روز پیش از دور تازه مذاکرات هستهای که قرار است روز پنجشنبه ۷ اسفند در ژنو برگزار شود، بیان شده است.
به نوشته آکسیوس، ترامپ و دیگر منتقدان توافق هستهای سال ۲۰۱۵ که در دولت باراک اوباما منعقد شد، بندهای مرتبط با زمان انقضا موسوم به «بندهای غروب» (Sunset Provisions) را از مهمترین ضعفهای آن میدانستند. طبق آن توافق، که آمریکا در دوره ریاستجمهوری ترامپ از آن خارج شد، بخش عمدهای از محدودیتهای برنامه هستهای ایران بین ۸ تا ۲۵ سال پس از امضا بهتدریج منقضی میشد.
آکسیوس به نقل از منابع خود نوشته است که ویتکاف در جمع حامیان مالی آیپک در واشنگتن گفته است: «ما با این فرض با ایرانیها وارد گفتوگو میشویم که هیچ بند غروبی وجود ندارد. چه به توافق برسیم و چه نرسیم، فرض ما این است که باید برای همیشه درست رفتار کنید.»
در همین حال، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، اخیراً در گفتوگو با شبکه CBS News گفته بود تهران میتواند توافقی بهتر امضا کند که تضمین کند برنامه هستهای ایران «برای همیشه صلحآمیز باقی بماند».
به گزارش آکسیوس، مذاکرات فعلی بر موضوع هستهای متمرکز است، اما در صورت دستیابی به توافق، دولت ترامپ خواهان گفتوگوهای بعدی درباره برنامه موشکی ایران و حمایت تهران از گروههای نیابتی در منطقه خواهد بود. ویتکوف گفته است در آن مرحله، واشینگتن مایل است سایر کشورهای منطقه نیز در مذاکرات مشارکت داشته باشند.
ادامه غنیسازی اورانیوم در خاک ایران یکی از اصلیترین نقاط اختلاف است. مقامهای آمریکایی گفتهاند اگر تهران بتواند تضمین دهد که غنیسازی به توسعه سلاح هستهای منجر نخواهد شد، ممکن است ترامپ با سطحی «نمادین» از غنیسازی موافقت کند.
قرار است ویتکوف و جرد کوشنر، مشاور و داماد ترامپ، روز پنجشنبه در ژنو با عراقچی دیدار کنند و درباره پیشنهاد مفصلی که از سوی ایران تدوین شده، گفتوگو کنند. به گفته یک منبع آگاه، این پیشنهاد به تأیید رهبری سیاسی ایران رسیده است.
به نوشته آکسیوس، دیدار ژنو ممکن است آخرین فرصت برای دستیابی به گشایش دیپلماتیک باشد و ارزیابی ویتکوف و کوشنر پس از این مذاکرات، میتواند نقش تعیینکنندهای در تصمیم ترامپ برای ادامه گفتوگوها یا حرکت به سوی گزینه نظامی ایفا کند.
