صبح سهشنبه ۲۱ مرداد (۱۲ اوت)، چند روزنامه عربزبان با تمرکز بر دو محور اصلی، به نگرانیها از «افغانیزهشدن» سوریه و ضعف واکنش اروپا در قبال جنگ غزه پرداختند.
نگرانی از «افغانیزهشدن» سوریه؛ آیا نگرانیها موجهاند؟
روزنامه «العرب» چاپ لندن در گزارشی به تحولات اجتماعی شتابان در سوریه و تشدید سیاستهای محدودکننده آزادیهای مدنی پرداخته و پرسیده است: «آیا این همان سوریهای است که زمانی به تنوع و گشودگی فرهنگیاش شناخته میشد؟ جایی که مردان و زنان در جشنهای روستایی کنار هم میرقصیدند و خیابانهای دهه شصت میلادی پیش از میلان و پاریس، تازهترین مدهای روز را به نمایش میگذاشتند؟»
به نوشته این روزنامه، جشنهای عروسی که زمانی نماد شادی بودند، اکنون به هدف یورشهای اجباری گروههای امنیتی یا مذهبی تبدیل شدهاند؛ امری که بیم تکرار «الگوی افغانستان» را با اعمال محدودیتهای دینی بر آزادیهای مدنی برمیانگیزد.
العرب میافزاید که این محدودیتها بیش از همه زنان را هدف قرار دادهاند: از کنترل نوع پوشش گرفته تا محدودیت فروش نوشیدنیهای الکلی و بازداشت افراد به دلیل ظاهر یا روابط اجتماعی. سکوت مقامات در برابر این اتفاقات، به گفته برخی، به معنای «تمسکن تا تمكن» و مقدمهای برای رسمیتبخشیدن به این سیاستهاست؛ موضوعی که مایه نگرانی جوامع و اقلیتهای سکولار است.
این روزنامه هشدار میدهد که این نگرانیها صرفاً توهم یا اغراق نیستند، بلکه واقعیتهایی هستند که نیازمند تحقیقات مستقل، تصویب قوانین تضمینکننده آزادیها و ارائه ضمانتهای روشن برای اقلیتهاست. به باور نویسنده، غیبت این اقدامات میتواند سوریه را به سرنوشتی مشابه افغانستان سوق دهد، جایی که محدودیتهای موقت به وضعیتی دائمی تبدیل شده و آزادیها و هویت فرهنگی به خطر میافتند.
اروپا و غزه؛ همیشه دیر رسیدن
روزنامه «القدس العربی» نیز در گزارشی دیگر، عملکرد دیرهنگام و ضعیف اروپا در قبال جنگ اسرائیل علیه غزه را نقد کرده است. این روزنامه یادآور میشود که اقداماتی همچون ممنوعیت صادرات سلاح به اسرائیل یا تهدید به شناسایی کشور فلسطین، با تأخیر بسیار و حدود دو سال پس از آغاز جنگ انجام شدهاند.
به نوشته القدس العربی، اروپا عملاً نقش سیاسی مؤثر خود در خاورمیانه را از دست داده و میدان میانجیگری را به مصر، قطر و ایالات متحده واگذار کرده است. فعالیتهای اروپاییها به مسائلی فرعی مانند آرامکردن اوضاع لبنان یا حفاظت از کشتیرانی در دریای سرخ محدود شده است.
این روزنامه همچنین به «استاندارد دوگانه» اروپا اشاره میکند: همزمان با تأخیر در موضعگیریهای سیاسی، نیروهای امنیتی در برلین، پاریس و لندن، تظاهرات حامیان فلسطین را محدود کردهاند؛ در حالی که ایالات متحده با وجود حمایت کامل از اسرائیل، اجازه برگزاری این اعتراضات را داده است.
القدس العربی با مقایسه نقش فعال اروپا در مراحل پیشین روند صلح فلسطین–اسرائیل با انفعال کنونی، نتیجه میگیرد که اروپا اکنون یا دنبالهرو آمریکاست یا کاملاً از صحنه غایب.
با این حال، این روزنامه معتقد است که اقدامات اخیر اروپا—از جمله ممنوعیت فروش سلاح و گامهای عملی برای شناسایی فلسطین—اگر ادامه یابند، میتوانند گامی مثبت در جهت مقابله با سیاستهای افراطی اسرائیل و طرحهای اشغال و کوچ اجباری ساکنان غزه باشند.
